-
zoetwateronderzoek (opdrachtgestuurd practicum)
- aan de hand van een biotisch en abiotisch vooronderzoek in een zoetwaterecosysteem wordt een hypothese opgesteld betreffende de waterkwaliteit. Met behulp van bio-indicatoren wordt de gestelde hypothese getoetst [1] [2] [3]
-
werkblad 'zoekwateronderzoek' (printbaar werkblad)
- werkblad bij de opdracht 'zoetwateronderzoek'
-
inventarisatiemethoden (practicum met verwerkingsvragen)
-
instapmateriaal
- met behulp van de kwadrantmethode en de lijnmethode kunnen vegetatiegebieden geïnventariseerd worden [1] [2] [3] [4] [5] [6] [7]
-
werkblad 'inventarisatiemethoden' (printbaar werkblad)
- instapmateriaal
- werkblad bij de opdracht 'inventarisatiemethoden'
-
concentratiegradiënt en plasmolyse (opdrachtgestuurd practicum)
- met behulp van een verdunningsreeks wordt een concentratiegradië opgebouwd, waarmee het punt waarop plasmolyse optreedt kan worden vastgesteld [1]
-
huidmondjes en milieuomstandigheden (onderzoek opzetten)
- onderzoek opzetten naar de aanwezigheid en aanpassingen van huidmondjes bij verschillende planten in verschillende milieus [1]
-
vaatbundels en bladeren bij Waterlelie (onderzoek opzetten)
- onderzoek opzetten naar de aanpassingen van Witte waterlelie, een ondergedoken waterplant met drijvende bladeren en bloemen, aan zijn omgeving [1]
-
ontstaansgeschiedenis van planten (opdrachtgestuurd practicum)
- instapmateriaal
- aan de hand van onderzoek naar de bouw van wortels, stengels, bladeren, sporenvormende organen, bloemen en vaatbundels kunnen planten ingedeeld worden naar hun ontstaansvolgorde [1] [2] [3] [4]
-
werkblad 'ontstaansgeschiedenis van planten' (printbaar werkblad)
- instapmateriaal
- werkblad bij de opdracht 'ontstaansgeschiedenis van planten'
-
bloemdiagrammen (opdrachtgestuurd practicum)
- bloemdiagrammen van Speenkruid, Groot hoefblad en Paarse dovenetel samenstellen aan de hand van voorbeelden uit dezelfde families (Scherpe boterbloem, Paardenbloem, en Witte dovenetel) [1] [2] [3]
-
vruchten en zaden (opdrachtgestuurd practicum)
- vruchtonderzoek bij de kruisbloemigenfamilie (Gewoon herderstasje) en schermbloemenfamilie (Fluitenkruid) naar vruchtbeginsels en vruchten (of hauwtjes) met hokken (of vruchtbladen), zaadbeginsels, zaadlijsten en zaden [1] [2]
-
pijlinktvissen en mossels ontleden (opdrachtgestuurd practicum)
- vrijprepareren van kop en ingewanden, mantel, kieuwen, inwendige schelp, papegaaiensnavel bij een pijlinktvis en een gekookte mossel binnenstebuiten keren, doorsneden maken en de voet, kieuwparen, ingewandenzak en mondopening, voet en mo...
-
verwantschappen bij kreeftachtigen (opdrachtgestuurd practicum)
- onderzoek naar verwantschappen tussen hogere kreeften en watervlooien en een onderzoek naar de verwantschappen tussen stekelhuidigen, ringwormen en kreeftachtigen, waarbij een zeester, regenworm en garnaal ontleed worden [1] [2]
-
paleontologie (literatuurstudie)
- zoekopdracht naar het ontstaan van de verschillende afdelingen van het vijfrijkensysteem in het Precambrium en Paleozoïcum en een zoekopdracht naar verwante organismen van levende fossielen uit het Precambrium, Paleozoïcum, Mes... [1]
-
leerprocessen tijdens een schooldag (onderzoek met verwerkingsvragen)
-
instapmateriaal
- tijdens een schooldag komen heel wat vormen van sociaal gedrag en leerprocessen aan de orde; aan de hand van een aantal formulieren kunnen deze gedragingen in kaart gebracht worden [1] [2] [3]
-
een ethogram en protocol maken bij eenden (opdrachtgestuurd practicum)
- instapmateriaal
- in een ethogram worden objectieve handelingen van een dier beschreven en in een protocol wordt de duur en de frequentie van een handeling genoteerd; aan de hand van een ethogram en protocol kan bijvoorbeeld onderzocht worden of er tussen... [1] [2] [3]
-
werkblad 'een ethogram en protocol maken bij eenden' (printbaar werkblad)
- instapmateriaal
- werkblad bij de opdracht 'een ethogram en protocol maken bij eenden'
-
sociaal gedrag bij mensen (onderzoek opzetten)
- aan de hand van observaties van een individu in een groep mensen wordt een ethogram opgezet en worden de handelingen van het individu in een protocol genoteerd; aan de hand van deze gegevens worden gedragsketens en gedragssystemen opgest... [1]
-
gedragsonderzoek pissebedden (onderzoek opzetten)
- hypothesen onderbouwen aan de hand van bronnenonderzoek bij inleidende gedragsexperimenten bij pissebedden en het opzetten, uitvoeren en analyseren van drie eigen onderzoeken aan de hand van probleemstellingen [1] [2]
-
werkblad 'gedragsonderzoek pissebedden' (printbaar werkblad)
- werkblad bij de opdracht 'gedragsexperimenten pissebedden'
-
voortplanting bij dieren (literatuurstudie)
- instapmateriaal
- aan de hand van een literatuurstudie wordt de voortplanting van verschillende diergroepen onderzocht op de bouw van de geslachtsorganen, het type bevruchting, de aanwezigheid van broedzorg en de ontwikkeling [1]
-
voortplanting bij dieren (literatuurstudie)
- instapmateriaal
- aan de hand van een literatuurstudie wordt de voortplanting van verschillende diergroepen onderzocht op de bouw van de geslachtsorganen, het type bevruchting, de aanwezigheid van broedzorg en de ontwikkeling [1]
-
stamboomonderzoek (onderzoek opzetten)
- aan de hand van stambomen wordt de overerving van oogkleur, kleurenblindheid, tongrollen, oorlelvorm en haartype achterhaald [1]
-
stamboomonderzoek (onderzoek opzetten)
- aan de hand van stambomen wordt de overerving van oogkleur, kleurenblindheid, tongrollen, oorlelvorm en haartype achterhaald [1]
-
plantencellen en dierlijke cellen (practicum met verwerkingsvragen)
-
instapmateriaal
- door plantencellen en dierlijke cellen onder de microscoop te bekijken kunnen verschillen en overeenkomsten tussen deze cellen worden vastgesteld [1] [2]
-
huidmondjes en milieuomstandigheden (onderzoek opzetten)
- onderzoek opzetten naar de aanwezigheid en aanpassingen van huidmondjes bij verschillende planten in verschillende milieus [1]
-
osmose-onderzoek bij pantoffeldiertjes (info-boekje met werkbladen)
- met behulp van verschillende oplossingen met verschillende osmotische waarden wordt de werking van de kloppende vacuole bij pantoffeldiertjes onderzocht
-
fotosynthese bij waterpest (practicum met verwerkingsvragen)
-
instapmateriaal
- bij de fotosynthese van Waterpest, een waterplantje, blijken stoffen te worden verbruikt en andere geproduceerd [1]
-
lichtkleur en fotosynthese (opdrachtgestuurd practicum)
- instapmateriaal
- licht bestaat uit verschillende kleuren; aan de hand van een onderzoek wordt bepaald bij welke kleur de fotosynthese van ontkiemde planten optimaal is [1] [2]
-
werkblad 'lichtkleur en fotosynthese' (printbaar werkblad)
- instapmateriaal
- werkblad bij de opdracht 'lichtkleur en fotosynthese'
-
voedingsstoffen in voedingsmiddelen aantonen (opdrachtgestuurd practicum)
- instapmateriaal
- de indicatoren JKJ, Biureet-reagens, fehling-reagens en Sudan III tonen verschillende voedingsstoffen in producten aan; in het eerste practicum wordt de werking van de indicatoren onderzocht en in het tweede practicum worden voedingsmidd... [1] [2]
-
werkblad voedingsstoffen in voedingsmiddelen aantonen (printbaar werkblad)
- instapmateriaal
- werkblad bij de opdracht 'voedingsstoffen in voedingsmiddelen aantonen'
-
enzymwerking amylase (opdrachtgestuurd practicum)
- naar aanleiding van zetmeelaantoning in voedselbrij van biscuitkoekje en speeksel wordt een onderzoek opgezet; de verschillende aspecten van het biscuitkoekjespracticum worden aan de hand van vervolgexperimenten natuurwetenschappelijk on... [1] [2]
-
optimumkromme katalase (opdrachtgestuurd practicum)
- katalase is een enzym dat betrokken is bij de omzetting van waterstofperoxide, dat kan vrijkomen bij stofwisselingsreacties, in water en zuurstof; deze reactie kan vrij heftig zijn; aan de hand van een vooronderzoek wordt de hoeveelheid ... [1] [2] [3]
-
onderwaterluchtbel bootsmannetje (onderzoek opzetten)
- aan de hand van een gegeven onderzoekssituatie, waarin een bootsmannetje geplaatst wordt in een kweekbuis met water en lucht en een kweekbuis met water en zuivere zuurstof, wordt een onderzoek opgezet naar de veranderingen in de samenste... [1]
-
hartslagfrequentie watervlo (onderzoek opzetten)
- aan de hand van een introductie, twee vooronderzoeken (waarin de beweeglijkheid en hartslagfrequentie onder verschillende temperaturen wordt onderzocht) en een literatuurstudie wordt een eigen onderzoek opgezet waarin naar externe factor... [1]
-
smaak en reuk (onderzoek met verwerkingsvragen)
- instapmateriaal
- aan de hand van drie experimenten worden smaak en geur onderzocht; bij het eerste experiment worden de smaakcentra voor zoet, zuur, bitter en zout op de tong gelokaliseerd, bij het tweede experiment wordt de invloed van vocht op smaakzin... [1] [2] [3]
-
anorexia nervosa, boulimia nervosa en obesitas (literatuurstudie)
- mensen die leiden aan een eetstoornis hebben naast de lichamelijke problemen vaak psychische en sociale klachten; de oorzaken en psychische en sociale gevolgen van eetstoornissen worden aan de hand van een literatuurstudie bestudeerd [1]