concentratiegradiënt en plasmolyse  (onderzoek - opdrachtgestuurd practicum)| bovenbouw h v |

concentratie

Een oplossing bestaat uit een oplosmiddel (doorgaans water) en één of meer opgeloste stoffen. De concentratie geeft meestal de hoeveelheid opgeloste stof per volume-eenheid van de oplossing aan. De concentratie kan ook worden uitgedrukt in volumeprocenten of in gram per liter.

oplossing maken

Om een oplossing van 1% NaCl (keukenzout) te maken is 99 gram water nodig en 1 gram NaCl. Een gram water komt overeen met 1ml water. Het is echter praktisch om met minder grote hoeveelheden te werken.

plasmolyse

Plasmolyse treedt op als een plantencel in een milieu geplaatst wordt waarvan de osmotische waarde hoger is dan de osmotische waarde van de plantencel zelf. Bij plasmolyse geeft de plantencel zoveel water af aan het externe milieu dat het cytoplasma losraakt van de celwand. Plasmolyse in onomkeerbaar. Plantencellen waarbij plasmolyse heeft plaatsgevonden zijn dood.

plasmolyse

concentratiegradiënt opbouwen

Bij het onderstaande practicum wordt het volumeprocent NaCl (keukenzout) bepaald waarbij geen plasmolyse meer optreedt bij uiencellen aan de buitenzijde van de rok van een rode ui.

rode ui

vooronderzoek:

Om een beeld te krijgen bij welk volumeprocent NaCl-oplossing wel of geen plasmolyse optreedt, wordt een vooronderzoek uitgevoerd.

nodig:

uienrokken van een rode ui, maatcilinder, weegschaal, 10 reageerbuizen, zuigpipet, reageerbuisrek, NaCl (keukenzout), demi-water, mesje, scheermesje, pincet, prepareernaald, dekglaasjes, voorwerpglaasjes, lichtmicroscoop

werkwijze:

• werk in viertallen
• maak vooraf een taakverdeling
• maak 10ml van een 5% NaCl oplossing (volumeprocent) aan
• maak een verdunningsreeks
• plaats 10 reageerbuizen in het reageerbuisrek
• vul de eerste reageerbuis met 10ml 5% NaCl oplossing
• hevel de helft van de NaCl oplossing uit de 1ste reageerbuis over in de 2de reageerbuis
• gebruik hiervoor een zuigpipet
• vul de 2de reageerbuis met demiwater weer aan tot 10ml
• hevel de helft van de NaCl oplossing uit de 2de reageerbuis over in de 3de reageerbuis
• vul de derde reageerbuis met demiwater weer aan tot 10ml
• herhaal deze handelingen tot en met de 10de reageerbuis
• geef het volumeprocent NaCl van elke reageerbuis aan
• onder aan de pagina staat het werken met een zuigpipet nader toegelicht.

gradiënt

• maak een minimaal 10 preparaten van de bovenzijde van de epidermis van een uienrok
• het maken van preparaten wordt onder aan de pagina nader toegelicht
• voeg aan elk preparaat een verschillend volumeprocent NaCl oplossing toe
• bekijk het preparaat met een lichtmicroscoop
• geef aan of plasmolyse is opgetreden
• indien in alle preparaten plasmolyse optreedt dient verder verdund te worden.

NaCl - oplossing

resultaten en verwerking:

Geef aan bij welk volumeprocent NaCl-oplossing nog wel plasmolyse optreedt en bij welk volumeprocent NaCl-oplossing niet meer. Deze resultaten zijn nodig voor het vervolgonderzoek.

vervolgonderzoek

Bij het vervolgonderzoek wordt op een nauwkeuriger wijze het volumeprocent NaCl-oplossing waarbij geen plasmolyse meer optreedt bepaald.

onderzoeksvraag:

Bij welk volumeprocent NaCl-oplossing treedt geen plasmolyse meer op in de cellen van de buitenzijde van de rok van een rode uiencel?

hypothese:

Bij het vooronderzoek zijn de volumeprocenten NaCl-oplossing bepaald waarbij net nog wel en net geen plasmolyse meer plaatsvindt. Een exactere waarde van het volumeprocent NaCl-oplossing waarbij geen plasmolyse meer optreedt ligt tussen beide concentraties in.

nodig:

uienrokken van een rode ui, maatcilinder, weegschaal, 10 reageerbuizen, zuigpipet, reageerbuisrek, NaCl (keukenzout), demi-water, mesje, scheermesje, pincet, prepareernaald, dekglaasjes, voorwerpglaasjes, lichtmicroscoop

werkwijze:

Maak een nauwkeuriger concentratiegradiënt dan in het vooronderzoek. Zorg er voor dat de concentratie in de eerste en laatste reageerbuis correspondeert met de resultaten uit het vooronderzoek. Geef aan hoe de concentratiegradiënt tot stand is gekomen en geef aan op wijze deze gradiënt afwijkt van de gradieënt in het vooronderzoek. Geef van deze reageerbuis het volumeprocent NaCl-oplossing.

resultaten:

Geef aan bij welke volumeprocenten NaCl-oplossing wel en bij welke volumeprocenten NaCl-oplossing geen plasmolyse plaatsvindt.

conclusie:

Analyseer de resultaten en geef aan bij welk volumeprocent NaCl-oplossing geen plasmolyse meer plaatsvindt. Verwerk de problemen die zich tijdens het vervolgonderzoek hebben voorgedaan in de conclusie. Geef aan of de hypothese kan worden aangenomen of moet worden verworpen.

verwerking:

Verwerk het geheel tot een natuurwetenschappelijk verslag.

practicumvaardigheden

preparaat buitenzijde uienrok rode ui

• maak met een scheermesje een insnede aan de buitenzijde van de uienrok
• probeer met de pincet het vliesje aan de binnenzijde van de uienrok los te peuteren
• doe een druppel water op het voorwerpglas
• doe een druppel (verdunde) eosine op het voorwerpglas
• meng beide stoffen met de prepareernaald
• leg het vliesje van de uienrok in de vloeistof
• schuif het dekglaasje, schuin, tegen de vloeistofdruppel aan
• houd het dekglaasje tegen met een prepareernaald
• laat het dekglaasje langzaam op de druppel zakken.

werken met een pipetteerballon

Met behulp van een pipetteerballon kan vloeistof gemakkelijk worden opgezogen. Druk op [1] en laat de lucht uit de pipetteerballon lopen door in de ballon te knijpen. Plaats de pipet in de op te zuigen vloeistof. Druk op [2] zolang tot de juiste hoeveelheid vloeistof is opgezogen. Plaats de pipet op de plek waar de vloeistof nodig is. Druk op [3] zodat de vloeistof uit de pipet stroomt. Zorg ervoor dat er geen vloeistof in de ballon komt.

lichtmicroscoop

Om een preparaat met behulp van een lichtmicroscoop te bekijken moeten een paar handelingen verricht worden:
• draai de kleinste vergroting voor
• plaats het voorwerpglas onder de preparaatklemmen
• stel de microscoop scherp
• schuif het deel dat sterker vergroot moet worden naar het midden
• draai een sterkere vergroting voor
• stel de microscoop scherp
• schuif het deel dat sterker vergroot moet worden naar het midden
• draai een sterkere vergroting voor
• stel de microscoop scherp
• schuif het deel dat sterker vergroot moet worden naar het midden, enzovoorts.


persoonlijke score

history

advertentie

advertentie

© 2018 Leon Dahmen biodoen Den Haag